Nacht- en ploegenarbeid

In de scheikunde wordt meer in nacht- en ploegenarbeid gewerkt dan het Belgisch gemiddelde. De effecten hiervan op de gezondheid en op het gezinsleven mogen niet onderschat worden. Daarom bracht ABVV Scheikunde een nieuwe brochure uit. Die verzamelt belangrijke informatie over de gevolgen van nachtwerk, gaat dieper in op de fiscale voordelen die de overheid geeft aan de werkgevers, en biedt vooral ook een overzicht van de mogelijke oplossingen. In dit dossier vind je meer informatie over de brochure maar we laten ook onze delegees aan het woord, over de gevolgen van nachtwerk in hun bedrijf en de syndicale instrumenten die zij aanwenden om nachtwerk te humaniseren.

In een notendop

brochure nacht-en ploegenarbeid

Brochure nacht- en ploegenarbeid in de scheikunde

In de scheikunde wordt meer in nacht- en ploegenarbeid gewerkt dan het Belgisch gemiddelde. De effecten hiervan op de gezondheid en op het gezinsleven mogen niet onderschat worden. Daarom bracht ABVV Scheikunde een nieuwe brochure uit. Die verzamelt belangrijke informatie over de gevolgen van nachtwerk maar biedt vooral ook een overzicht van de mogelijke oplossingen.

In de scheikunde wordt, door de ononderbroken productieprocessen, veel meer in nachtarbeid (21,3%) gewerkt dan het Belgisch en Vlaams gemiddelde. Bovendien moedigt de overheid nachtwerk aan via fiscale voordelen.  Dat is een foute keuze. Want ploegen- en nachtarbeid is schadelijk voor de gezondheid en het familiaal leven van de werknemers.

Onderzoek toont aan dat werknemers in nacht- en ploegenwerk te lijden hebben onder een verstoord sociaal en familiaal leven, slaapstoornissen, cardiovasculaire problemen, snellere veroudering, verhoogd risico op kanker, verminderde waakzaamheid, minder toegang tot opleidingen, enz.  

In onze nieuwe brochure ‘Nacht- en ploegenwerk in de scheikunde’ verzamelen we de gevolgen van nachtwerk maar zetten we vooral ook de mogelijke oplossingen in de kijker.

Riscoanalyse

In de eerste plaats is er de reglementering rond nacht- en ploegenarbeid. Zo is de werkgever verplicht een risicoanalyse uit te voeren en indien nodig preventieve maatregelen te nemen.  Die moeten altijd ter advies voorgelegd worden aan het CPBW en maken ook deel uit van het globaal preventieplan. Het CPBW kan hierbij dus een belangrijke rol spelen.

Daarnaast zijn er belangrijke begeleidende maatregelen te vinden in cao 46 en in het sectoraal akkoord scheikunde 2019-2020. Via deze maatregelen kunnen oudere werknemers die al lange tijd nachtwerk verrichten onder meer switchen naar een minder zwaar regime of naar dagwerk. In het kader van de zachte landingsbanen kan dit ook gepaard gaan met het behoud van de ploegenpremie.

Demografiefonds

Daarnaast biedt ook het demografiefonds heel wat oplossingen om de nacht- en ploegenarbeid verder te humaniseren. Het demografiefonds werd onder impuls van ABVV-Scheikunde opgericht via een sectorale cao. Via dit fonds kunnen werkgevers en werknemers samen concrete projecten opzetten om het werk werkbaarder te maken. Dat kan gebeuren binnen de vier actiegebieden van het demografiefonds: werk, gezondheid, competenties en loopbaanbeleid.

Zo kan in het kader van nacht- en ploegenarbeid gewerkt worden aan arbeidsduurvermindering of extra aanwervingen,  maatregelen voor humanisering van het nachtwerk bv. via zelfroosteren, deskundige hulp op vlak van slaap of voeding, loopbaancoaching enz.

Meer info vind je in de uitgebreide brochure die je hier kan downloaden.

Getuigenissen
Bart  

Bart

Bart werkt sinds 23 jaar in een ploegensysteem: ik start met de vroege, daarna nacht, dan namiddag. “ Vroeger zag ik vooral de voordelen, met opgroeiende kinderen zorgde dat ervoor dat ik vaak thuis was als de kinderen thuiswaren. Maar na 23 jaar beginnen vooral de nadelen door te wegen. De week dat ik de vroege heb ben ik niet meer te genieten. Je hebt veel meer tijd nodig om te recupereren.

“Ik zie vooral heil in het 4/5de systeem vanaf 55, maar dat staat natuurlijk ook onder druk. Veel oudere collega’s zijn daar ingestapt en dat is echt een goede zaak. Zeker nu we langer moeten werken is het voor onze fysieke toestand en gezinsleven belangrijk dat we de laatste jaren van onze carrière wat minder kunnen werken.”  

Lees hier het volledige artikel.

Claus

Claus Kaspersen werkt al 33 jaar in een ploegensysteem bij BP Chembel Geel,  Na al die jaren ondervindt hij een sterke impact op zijn gezondheid: zware vermoeidheid, moeilijke recuperatie, maag- en darmklachten…"We moeten verder gaan en onze werktijd verkorten. Helaas lijkt onze werkgever deze boodschap nog niet te hebben begrepen.  Wij hebben hard gewerkt, maar ik zie in ruil geen inspanning van werkgever en regering”.

Lees hier het volledige artikel.

Wim

Wim Wim Ceunen werkt al 20 jaar in een 4 ploegenstelsel bij BASF in de regio Antwerpen. Dat heeft een verregaande invloed op zijn sociaal leven en zijn slaapkwaliteit. "Het is niet eenvoudig om in een gezin te functioneren als je nachtwerk doet, of activiteiten te plannen met je vrienden, familie… Nachtwerk weegt  op relaties, er zijn meer echtscheidingen bij mensen die nachtwerk doen".

"In ons bedrijf proberen we rond arbeidsduurvermindering te werken. Binnen het demografiefonds hebben we bekomen dat er extra betaalde vakantie-uren worden toegekend. Daar is veel interesse voor, ongeveer de helft van de werknemers maakt er gebruik van, en niet alleen de ouderen".

Tools

Nacht- en ploegenarbeid: Wij hebben oplossingen

Tools

Werkbaarheidsprofiel chemiesector 2019